Komisja Europejska przyjęła nowy pakiet cyfrowy, który ma odciążyć europejskie firmy – od małych start-upów po duże zakłady produkcyjne – z czasochłonnych obowiązków administracyjnych. Celem jest, aby przedsiębiorstwa mogły skupić się na innowacjach, rozwoju i ekspansji na rynek unijny. Inicjatywa korzystnie wpłynie również na firmy z województwa podlaskiego, ułatwiając im dostęp do nowych narzędzi cyfrowych, ograniczając koszty i zwiększając konkurencyjność.
Cyfrowy zbiorczy akt prawny
Nowy cyfrowy zbiorczy akt prawny upraszcza i porządkuje przepisy dotyczące sztucznej inteligencji, cyberbezpieczeństwa oraz danych. Ma on pomóc przedsiębiorstwom sprawniej wdrażać nowe technologie z zachowaniem europejskich standardów ochrony danych, bezpieczeństwa i praw podstawowych. Komisja proponuje m.in. ułatwienia w stosowaniu przepisów dotyczących sztucznej inteligencji. Wejście w życie regulacji dla systemów wysokiego ryzyka będzie powiązane z dostępnością niezbędnych narzędzi wsparcia i norm technicznych. Harmonogram dostosowano do maksymalnie 16 miesięcy, tak aby firmy mogły korzystać z pełnego pakietu wsparcia. Wprowadzono również szereg ułatwień dla małych i średnich przedsiębiorstw oraz firm o średniej kapitalizacji, takich jak uproszczona dokumentacja techniczna, która ma przynieść ponad 225 mln euro oszczędności rocznie. Firmy zyskają także szerszy dostęp do tzw. piaskownic regulacyjnych oraz testów w warunkach rzeczywistych, co jest szczególnie istotne dla sektorów takich jak motoryzacja czy technologie cyfrowe.
Usprawnienia obejmują także cyberbezpieczeństwo. Zamiast kilku różnych obowiązków sprawozdawczych powstanie jedno cyfrowe miejsce zgłaszania incydentów, co pozwoli znacząco ograniczyć biurokrację. Pakiet przewiduje również ukierunkowane zmiany w RODO, które mają ujednolicić i uprościć część przepisów, zachowując wysoki poziom ochrony danych osobowych. Zmodernizowane zostaną także przepisy dotyczące plików cookie – mniej banerów, prostsza zgoda, możliwość ustawienia preferencji w przeglądarce.
Istotną częścią pakietu są działania na rzecz zwiększenia dostępu do danych. Zostaną uproszczone przepisy dotyczące ich udostępniania, a unijne regulacje zostaną połączone w jeden akt, aby poprawić ich przejrzystość. Przewidziano także zwolnienia dla MŚP z części wymogów związanych z przenoszeniem danych do chmury, co ma przynieść jednorazowe oszczędności w wysokości około 1,5 mld euro.
Strategia unii danych
Nowa strategia dotycząca unii danych rozszerza możliwości wykorzystania danych w sztucznej inteligencji, m.in. poprzez tworzenie laboratoriów danych oraz zwiększenie dostępności danych wysokiej jakości. Wprowadzony zostanie także punkt pomocy prawnej dla przedsiębiorstw, który ułatwi im wdrażanie przepisów wynikających z aktu w sprawie danych. Strategia wzmacnia również suwerenność Europy w obszarze danych, przewidując m.in. narzędzia ograniczające ryzyko wycieków danych poza UE oraz wytyczne dotyczące ochrony wrażliwych danych nieosobowych.
Europejski portfel biznesowy
Jednym z najbardziej praktycznych elementów pakietu są europejskie portfele biznesowe – cyfrowe narzędzia, które umożliwią firmom oraz instytucjom publicznym załatwianie wielu spraw w pełni online. Portfel pozwoli na wystawianie i podpisywanie dokumentów, wymianę zweryfikowanych informacji oraz bezpieczną komunikację między firmami i administracją w całej Unii Europejskiej.
Dzięki temu prowadzenie działalności w innym państwie UE, rozliczenia podatkowe czy kontakt z urzędami będą znacznie prostsze niż dotychczas. Szacuje się, że portfele mogą przynieść przedsiębiorstwom w Europie nawet 150 mld euro oszczędności rocznie.
Kolejne kroki
Propozycje legislacyjne trafią teraz do Parlamentu Europejskiego i Rady. Są one pierwszym etapem szerszej strategii Komisji Europejskiej dotyczącej uproszczenia unijnych regulacji w obszarze cyfrowym. Równolegle KE rozpoczęła drugi etap programu uproszczeń, w tym ocenę adekwatności cyfrowej, która potrwa do marca 2026 r. Ma ona sprawdzić, czy obowiązujące przepisy wspierają konkurencyjność i jakie jest ich łączne oddziaływanie na europejskie przedsiębiorstwa.
Kontekst
Nowy pakiet cyfrowy jest już siódmym zbiorem przepisów przygotowanym w ramach działań na rzecz uproszczenia prawa UE. Celem Komisji jest obniżenie obciążeń administracyjnych przedsiębiorstw o co najmniej 25%, a w przypadku MŚP – o 35% do końca 2029 r. Dzięki temu europejska – w tym podlaska – gospodarka ma stać się bardziej konkurencyjna, innowacyjna i przyjazna dla biznesu.
Więcej:
https://digital-strategy.ec.europa.eu/en/library/digital-omnibus-ai-regulation-proposal
https://digital-strategy.ec.europa.eu/en/library/proposal-regulation-establishment-european-business-wallets