Komisja Europejska przedstawiła propozycję uproszczenia przepisów dotyczących etykiet energetycznych oraz oznaczeń opon. Celem zmian jest zmniejszenie obciążeń administracyjnych dla przedsiębiorstw, ułatwienie stosowania przepisów przez producentów i sprzedawców oraz zachowanie wysokiego poziomu ochrony konsumentów. Jednocześnie nowe rozwiązania mają sprawić, że informacje o produktach będą jeszcze łatwiej dostępne dla kupujących, zarówno w sklepach stacjonarnych, jak i podczas zakupów online.
Dla mieszkańców województwa podlaskiego oznacza to przede wszystkim prostszy dostęp do informacji, które pomagają porównać produkty pod względem efektywności energetycznej, kosztów użytkowania, trwałości oraz możliwości naprawy. Unijne etykiety energetyczne od wielu lat są jednym z najbardziej rozpoznawalnych narzędzi wspierających świadome zakupy. Dzięki nim konsumenci mogą szybko ocenić, ile energii zużywa dany produkt, co przekłada się na niższe rachunki za prąd oraz mniejsze obciążenie dla środowiska.
Komisja podkreśla, że efektywność energetyczna pozostaje jednym z filarów europejskiej transformacji energetycznej. Europa przechodzi obecnie od okresu wysokich cen paliw kopalnych do gospodarki opartej na większym wykorzystaniu energii elektrycznej pochodzącej z czystych źródeł. Osiągnięcie tego celu wymaga nie tylko zwiększenia produkcji energii odnawialnej, ale również bardziej racjonalnego korzystania z energii przez gospodarstwa domowe i przedsiębiorstwa. Właśnie dlatego system etykietowania energetycznego nadal odgrywa ważną rolę i będzie dalej rozwijany.
Nowe przepisy nie zmieniają podstawowego założenia systemu. Nadal mają zapewniać konsumentom jasne, wiarygodne i porównywalne informacje o produktach. Komisja proponuje jednak większą elastyczność w sposobie prezentowania etykiet. Obecne regulacje wymagają w wielu przypadkach stosowania papierowych etykiet, nawet wtedy, gdy nowoczesne rozwiązania cyfrowe byłyby bardziej praktyczne.
Przykładowo sklepy będą mogły częściej wykorzystywać elektroniczne wyświetlacze półkowe zamiast tradycyjnych papierowych oznaczeń. W przypadku produktów przeznaczonych wyłącznie dla przedsiębiorstw, takich jak profesjonalne szafy chłodnicze czy automaty vendingowe, papierowa etykieta często nie jest widoczna przed zakupem. W takich sytuacjach odpowiednim rozwiązaniem ma być udostępnianie informacji za pomocą kodów QR lub dokumentacji elektronicznej.
Zmiany uwzględniają również specyfikę sprzedaży urządzeń grzewczych, klimatyzacyjnych czy wyposażenia kuchni. Tego typu produkty są często oferowane przez instalatorów lub firmy wykonawcze, a klient podejmuje decyzję na podstawie przygotowanej oferty, a nie oglądając urządzenie na sklepowej ekspozycji. Dlatego Komisja proponuje, aby etykieta energetyczna była przedstawiana już na etapie składania oferty handlowej lub podpisywania umowy. Dzięki temu konsument otrzyma najważniejsze informacje dokładnie w momencie podejmowania decyzji zakupowej.
Podobne rozwiązania mają dotyczyć produktów sprzedawanych w dużych ilościach, które często znajdują się na magazynowych paletach lub w opakowaniach zbiorczych, a nie są pojedynczo eksponowane na sklepowych półkach. W takich przypadkach nowe przepisy pozwolą stosować bardziej praktyczne sposoby prezentowania informacji. Komisja proponuje również uproszczenie procedur związanych z aktualizacją etykiet w przypadku zmiany skali efektywności energetycznej. Dotychczas takie zmiany mogły wiązać się z dodatkowymi kosztami i obowiązkami dla producentów oraz sprzedawców. Nowe przepisy mają usprawnić ten proces i ograniczyć zbędne formalności. Istotną częścią propozycji jest także doprecyzowanie obowiązków przedstawicieli producentów spoza Unii Europejskiej. Ma to poprawić egzekwowanie przepisów oraz zapewnić uczciwszą konkurencję pomiędzy przedsiębiorstwami działającymi na wspólnym rynku.
Zmiany obejmują również przepisy dotyczące etykietowania opon. Komisja proponuje zniesienie obowiązku umieszczania etykiet na nowych samochodach sprzedawanych przez dealerów. W praktyce kupujący bardzo rzadko mają możliwość wyboru konkretnego modelu opon podczas zakupu nowego pojazdu, dlatego obowiązek ten nie przynosi oczekiwanych korzyści informacyjnych. Jednocześnie zachowane zostaną zasady etykietowania opon sprzedawanych oddzielnie, aby konsumenci nadal mogli porównywać ich parametry. Kolejnym elementem zmian jest rozwój europejskiego rejestru produktów EPREL. Komisja chce rozszerzyć zakres informacji dostępnych w tej bazie oraz ułatwić korzystanie z niej organom nadzoru rynku, instytucjom publicznym prowadzącym zamówienia oraz samym konsumentom. Większa liczba danych w formie cyfrowej ma usprawnić kontrolę zgodności produktów z przepisami oraz zwiększyć przejrzystość rynku.
Według szacunków Komisji Europejskiej proponowane rozwiązania pozwolą przedsiębiorstwom i organom nadzoru rynku zaoszczędzić około 125 mln euro rocznie w ciągu najbliższych dziesięciu lat. Jednocześnie mają one przyczynić się do osiągnięcia znacznie większego celu, jakim jest ograniczenie kosztów administracyjnych w całej Unii Europejskiej o 37,5 mld euro do końca obecnej kadencji Komisji. Już w 2025 roku działania związane z upraszczaniem przepisów przyniosły około 15 mld euro rocznych oszczędności oraz pozwoliły ograniczyć jednorazowe koszty administracyjne o kolejne 5,6 mld euro. Propozycja dotycząca etykiet energetycznych i oznaczeń opon jest dwunastym pakietem uproszczeń legislacyjnych przedstawionym przez Komisję Europejską od początku 2025 roku. Wśród wcześniejszych pakietów znalazły się zmiany dotyczące m.in. zrównoważonego rozwoju, inwestycji, wspólnej polityki rolnej, cyfryzacji, przemysłu motoryzacyjnego, bezpieczeństwa żywności, podatków czy przepisów środowiskowych. Komisja zapowiada także kolejne inicjatywy, których celem będzie dalsze ograniczanie biurokracji przy jednoczesnym zachowaniu ambitnych celów gospodarczych, społecznych i środowiskowych.
Przygotowując nowe przepisy, Komisja przeprowadziła szerokie konsultacje z przedsiębiorcami, organizacjami branżowymi, ekspertami oraz organami administracji. Wykorzystano również wyniki badań przeprowadzonych w 2025 roku dotyczących funkcjonowania etykiet energetycznych, oznaczeń opon oraz rejestru EPREL. Badania potwierdziły, że unijny system etykietowania skutecznie pomaga konsumentom podejmować bardziej świadome decyzje zakupowe, wspiera rozwój innowacyjnych produktów i zwiększa konkurencyjność europejskich przedsiębiorstw. Jednocześnie wskazały na potrzebę poprawy nadzoru rynku oraz skuteczniejszego egzekwowania przepisów, zwłaszcza w przypadku sprzedaży internetowej.
Dla mieszkańców województwa podlaskiego proponowane zmiany oznaczają łatwiejszy dostęp do rzetelnych informacji podczas zakupu sprzętu AGD, elektroniki czy opon, a także większą przejrzystość rynku. W dłuższej perspektywie rozwiązania te mają sprzyjać zakupowi produktów bardziej energooszczędnych, trwalszych i tańszych w użytkowaniu, co przyniesie korzyści zarówno gospodarstwom domowym, jak i przedsiębiorcom. Z kolei firmy z regionu, szczególnie małe i średnie przedsiębiorstwa, mogą skorzystać z prostszych procedur administracyjnych oraz bardziej nowoczesnych zasad funkcjonowania jednolitego rynku Unii Europejskiej.
Więcej: https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/en/qanda_26_1389
