18 lutego 2026 r. Komisja Europejska przyjęła kompleksową strategię zwiększającą wsparcie dla regionów UE graniczących z Rosją, Białorusią i Ukrainą – w tym dla województwa podlaskiego. To ważny krok dla przyszłości naszego regionu – jego bezpieczeństwa, rozwoju i miejsca w Europie. Strategia stanowi odpowiedź na skutki rosyjskiej agresji na Ukrainę: wolniejszy wzrost gospodarczy, spadek inwestycji, wyludnienie, niedobory pracowników oraz rosnące koszty bezpieczeństwa. Jak podkreślono w komunikacie, wzmacnianie wschodnich regionów to nie tylko wyraz solidarności, ale strategiczna inwestycja w bezpieczeństwo, konkurencyjność i stabilność całej Europy.
Wiceprzewodniczący wykonawczy KE ds. spójności i reform, Raffaele Fitto, zaznaczył: „Wschodnie regiony przygraniczne to nie tylko granice państwowe – to granice europejskie”.
Pięć obszarów priorytetowych:
Bezpieczeństwo i odporność
- inicjatywa Eastern Flank Watch (m.in. obrona przed dronami, europejska tarcza powietrzna i kosmiczna),
- sieci współpracy na rzecz gotowości i odporności.
Wzrost gospodarczy i dobrobyt
- nowy instrument finansowy EastInvest (z udziałem m.in. EBI i banków rozwojowych),
- współpraca z Bankiem Światowym w ramach Catching-up Regions Initiative – programu wspierającego rozwój regionów poprzez podejście „zaprojektuj–przetestuj–skaluj”.
Wykorzystanie lokalnych potencjałów
- rozwój infrastruktury energetycznej i wodorowej (m.in. nordycko-bałtycki korytarz wodorowy),
- wsparcie inicjatyw przemysłu o obiegu zamkniętym.
Łączność
- promowanie łączności cyfrowej i modernizacja sieci transportowych, w tym dróg podwójnego zastosowania, infrastruktury kolejowej i portowej, a także połączeń transgranicznych z Ukrainą i Mołdawią.
Ludzie
- przeciwdziałanie wyludnieniu i niedoborom siły roboczej za pomocą ścieżek kształcenia do zatrudnienia oraz wzmocnienie społeczności za pośrednictwem programu na rzecz odporności mediów i walki z dezinformacją.
26 lutego 2026 r. odbędzie się pierwszy doroczny dialog wysokiego szczebla – wtedy też instytucje finansowe podpiszą deklarację uruchamiającą instrument EastInvest.
Głos Podlaskiego był słyszalny w Europie
W konsultacjach Komisji uczestniczyli naukowcy z Uniwersytet w Białymstoku, w tym osoby zaangażowane w działalność EUROPE DIRECT Podlaskie i Regionalnego Ośrodka Debaty Międzynarodowej w woj. podlaskim. Sama idea została zaprezentowana przez, prof. Macieja Perkowskiego (kierownika ED Podlaskie i RODM w woj. podlaskim) przy okazji konferencji pt. „20-lecie wstąpienia państw Europy Środkowo-Wschodniej do UE – perspektywa państw nadbałtyckich” z udziałem Ambasadorów Estonii, Finlandii, Litwy i Łotwy, Dyrektor Przedstawicielstwa Komisji Europejskiej w Polsce oraz przedstawicieli władz regionalnych, która odbyła się w dniu 25 października 2024 r. na Wydziale Prawa Uniwersytetu w Białymstoku. W tej sprawie konsekwentnie podejmowaliśmy działania eksperckie, lobbingowe i informacyjne.
Temat wybrzmiał również podczas „Forum Spójności i Rozwoju Granicznego UE” (28 października 2025 r., Białystok), zorganizowanego z inicjatywy Województwa Podlaskiego i Miasta Białegostoku, którego partnerem był m.in. punkt ED Podlaskie. Forum zakończyło się podpisaniem Deklaracji Podlaskiej, w której zaapelowano o przyjęcie Paktu na rzecz wschodnich regionów przygranicznych UE jako strategicznego instrumentu w polityce spójności i bezpieczeństwa na lata 2028–2034.
Zachęcamy do zapoznania się z pełnym komunikatem Komisji Europejskiej – https://ec.europa.eu/
Cieszymy się, że kolejny ważny krok został wykonany. Gratulujemy Komisji i wszystkim zaangażowanym! CDN…